Diffyg data yn rhwystro cynnydd staff lleiafrifoedd ethnig a staff anabl yn y gweithle

Cyhoeddwyd: 30 Aug 2018

  • Dim ond 3% o sefydliadau sydd yn mesur bylchau cyflog ar sail ethnigrwydd ac anabledd.
  • Corff cydraddoldeb cenedlaethol yn galw am ei wneud yn ofynnol i sefydliadau gyda mwy na 250 o weithwyr adrodd am fylchau cyflog.

Mae gyrfaoedd pobl lleiafrifoedd ethnig a phobl anabl mewn perygl oherwydd methiant cyflogwyr i gasglu data ystyrlon ar gynrychioliad yn y gweithle, rhybuddiodd y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol.

Mae’r corff cydraddoldeb cenedlaethol heddiw yn galw am ei wneud yn ofynnol i sefydliadau adrodd ar eu hanes recriwtio a dyrchafu ar sail ethnigrwydd ac anabledd, wrth iddo gyhoeddi ymchwil gofidus sydd yn dangos bod y rhan fwyaf o gyflogwyr yn methu casglu’r data hwn neu’n gwneud felly yn anghyson. Dywed y bod hyn yn golygu nad ydynt yn gallu dileu’r rhwystrau rhag cynnydd a chynrychioliad staff lleiafrifoedd ethnig a staff anabl yn y gweithle.

Er bod y rhan fwyaf o gyflogwyr (77%) yn glir yn dweud bod sicrhau gweithlu amrywiol yn flaenoriaeth yn eu sefydliadau, mae llai na hanner ohonynt (44%) yn cofnodi neu gasglu data ar b’un ai a yw cyflogai yn anabl neu beidio, a dim ond traean ohonynt (36%) sy’n cofnodi neu gasglu data ar ethnigrwydd eu gweithwyr. Mae hyd yn oed llai ohonynt (23%) yn casglu data ar gyflog a dyrchafiad staff yn ôl ethnigrwydd ac anabledd a’i gymharu â staff nad ydynt yn anabl. Dim ond 3% o sefydliadau sydd mewn gwirionedd yn dadansoddi’r data hwn i archwilio gwahaniaethau o ran cyflog a dyrchafiad rhwng staff o gefndiroedd ethnig gwahanol a staff anabl a staff nad ydynt yn anabl. 

Dywed ychydig dros hanner y cyflogwyr eu bod yn wynebu rhwystrau rhag casglu’r data hwn, gan gynnwys ei fod yn rhy fusneslyd a beichus. Canfu’r ymchwiliad hefyd fod cyflogwyr yn tueddu defnyddio categorïau deuol megis Gwyn/BAME a phobl anabl a phobl nad ydynt yn anabl wrth adrodd, sydd yn cuddio gwahaniaethau mawr rhwng bylchau cyflog ar gyfer grwpiau lleiafrifoedd ethnig gwahanol neu ar gyfer pobl a namau gwahanol ganddynt. Er enghraifft, mae gan ddynion Bangladeshi a gafodd eu geni yn y Deyrnas Unedig fwlch cyflog o 26% o’i gymharu â dynion Prydeinig Gwyn.

I oresgyn y diffyg data hwn, mae’r CCHD yn bwriadu gweithio gyda’r Llywodraeth a’r Swyddfa dros Ystadegau Cenedlaethol a sefydliadau eraill yn gweithio yn y maes hwn i gefnogi cyflogwyr drwy ddarparu canllaw ymarferol ar sut i gasglu data cyflogeion ar sail ethnigrwydd ac anabledd yn fanwl ac yn gyson, adrodd amdano a’i ddefnyddio. Dywed y CCHD hefyd y dylai fod yn ofynnol yn gyfreithiol erbyn Ebrill 2020 i gyflogwyr gyda mwy na 250 o weithwyr fonitro ac adrodd ar ethnigrwydd ac anabledd o ran recriwtio, cadw a dyrchafu staff a chyhoeddi naratif a chynllun gweithredu ochr yn ochr â’u data yn egluro pam fod bylchau cyflog yn bod a beth a wnânt i’w cau.

Meddai Caroline Waters, Dirprwy Gadeirydd y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol: 

“Rydym wedi gweld sut mae cyflogwyr wedi ymdrechu ddwywaith yn fwy, yn sgil yr adrodd gofynnol, i fynd i’r afael â’u bylchau cyflog ar sail rhywedd. Mae angen yr un lefel o graffu arnom ynghyd â chamau sydd yn canolbwyntio ar gyfleoedd i staff lleiafrifoedd ethnig a staff anabl yn y gweithle. Drwy beidio â nodi a gweithredu dros daclo annhegwch ym maes recriwtio, cadw a dyrchafu staff, mae cyflogwyr yn rhoi gyrfaoedd eu staff lleiafrifoedd ethnig a staff anabl o dan anfantais.

Bydd casglu data ystyrlon yn rhoi’r mewnwelediad i gyflogwyr sydd ei angen arnynt i daclo achosion sylfaenol yr anghydraddoldeb a sicrhau bod pobl anabl a’r rheini o’r lleiafrifoedd ethnig yn mwynhau amgylchedd yn y gweithle sydd yn caniatáu iddynt gyflawni’u potensial llawn. Dengys ein hymchwil fod yn rhaid i ni’n gyntaf gefnogi cyflogwyr i gasglu a dadansoddi data ar ethnigrwydd ac anabledd staff a thawelu meddwl gweithwyr ynglŷn â sut defnyddir eu gwybodaeth.”

Mae’r adroddiad llawn, sydd yn cynnwys arfer da ac enghreifftiau ymarferol o gamau effeithiol gan gyflogwyr yn ogystal â gwybodaeth bellach ar fylchau cyflog gwahanol ar sail anabledd ac ethnigrwydd, ar gael i lawr lwytho.

 

 

Manylion cyswllt i’r wasg

Am fwy o wybodaeth ar gyfer y wasg cysylltwch â swyddfa cyfryngau’r Comisiwn ar:

0161 829 8102

07767 272 818 (y tu hwnt i oriau swyddfa)